Een recent onderzoek van technologieplatform WIRED werpt een onthullend licht op het verdienmodel van Flock Safety, de snelst groeiende leverancier van automatische kentekenherkenning in de Verenigde Staten. Door meer dan twee dozijn gemeentelijke contracten te analyseren, ontrafelde WIRED hoe het bedrijf steden bindt aan langdurige abonnementen en stijgende kosten. Het onderwerp is bijzonder relevant omdat de inzet van slimme surveillancecamera's door publieke organisaties wereldwijd toeneemt, terwijl publieke middelen en privacy onder druk staan. Steden blijken vaak veel meer te betalen dan voorzien.
Flock hanteert een zogeheten Software-as-a-Service model waarbij gemeenten jaarlijks gemiddeld 2.500 tot 3.000 dollar per camera betalen. Hoewel de initiële aanschaf goedkoop lijkt, lopen de kosten op door verplichte software-updates, datatransfers en uitbreidingen van de cloudinfrastructuur. In vergelijking met traditionele systemen biedt Flock een geïntegreerd netwerk waarin politiekorpsen onderling camerabeelden delen. Binnen de Europese Unie gelden door de AVG en de nieuwe AI-act veel strengere regels voor dergelijke massale gegevensdeling, waardoor dit model in Europa op wettelijke grenzen stoot.
Voor Nederlandse en Europese gemeenten onderstreept dit onderzoek de gevaren van vendor lock-in bij digitale surveillance. Hoewel slimme camera's de openbare veiligheid vergroten, dwingen stijgende abonnementskosten overheidsinstanties tot kritische heroverweging. Europese privacywetgeving voorkomt ongecontroleerde datadeling, maar de trend richting abonnementgebaseerde overheidstechnologie vereist scherpe aanbestedingen en strikt beheer van overheidsbudgetten.
Naarmate de maatschappelijke en politieke discussie over cameratoezicht intensiveert, zullen gemeentebesturen scherpere voorwaarden moeten eisen bij technologieleveranciers. Transparantie over totale eigendomskosten en de bescherming van burgerrechten worden bepalend voor toekomstige opdrachten. Steden die investeren in slimme veiligheid moeten innovatie afwegen tegen financiële duurzaamheid. Alleen met een heldere strategische visie behouden overheden de controle over zowel hun budgetten als hun publieke ruimte.